Teren Parku, ze względu na swą naturalność, piękny, zróżnicowany, a zarazem spokojny krajobraz oraz czyste wody i zdrowe powietrze, jest idealnym miejscem rekreacji i wypoczynku dla osób pragnących bliskiego kontaktu z przyrodą. Specyfiką Parku, z uwagi na wartości kulturowe, są ślady pozostawione przez ludność zamieszkującą te tereny na przestrzeni wieków. Szcególnie zaznaczyły się wpływy prawosławia, które współistniało z religią katolicką. Obok tych dwóch wyznań mieszkali tu wyznawcy islamu i ewangelicy. Dużą grupę stanowili unici, którzy za swoją przynalężnosć do tego wyznania byli przesladowani przez władze carskie. W Polsce najbardziej znanym jest fakt męczeńskiej śmierci unitów w Pratulinie. Pięknie wpisane są w krajobraz wsi podlaskiej drewniane, pounickie cerkwie w Krzyszewie i Bublu Starym. Warta jest rownież odwiedzenia malowniczo położona osada Janów Podlaski z ruinami zamku biskupów łuckich i Stadniną Koni Arabskich. Przez Park biegnie Nadbużański Szlak Pieszy oznaczony kolorem czerwonym rozpoczynający się w Hrubieszowie, a kończący w Kózkach przy trasie Lublin-Białystok. Najbardziej znane miejscowości wypoczynkowe to: Serpelice, Mierzwice, Kózki i Neple.

Ścieżki przyrodnicze

Bużny Most     Szwajcaria Podlaska     Nadbużańskie Łęgi 

Ciekawe miejsca

Binduga - dawna wieś rybacka założona w 1 poł. XVII w. W pobliżu malownicze starorzecza Bugu.

Bohykały - wieś włościańska powstała przed 1827 r. Ślady osadnictwa wczesnośredniowiecznego, gł. X-XII w. Kilka starych drewnianych domów.

Borsuki - wieś królewska założona na przełomie XIII i XIV w. Znaleziska archeologiczne od mezolitu do wczesnego średniowiecza. Przykłady budownictwa ludowego. Liczne stare lipy drobnolistne. Pomnik przyrody wiąz szypułkowy.

Bubel Łukowiska - wieś książęca założona na przełomie XII i XIV w. zabytkowy cmentarz z pocz. XIX w. Teren urozmaicony krajobrazowo, występują tu liczne starorzecza, a w skarpie dolin źródliska.

Bubel Stary - wieś książęca założona na przełomie XIII i XIV w., centrum osadnicze z epoki brązu, wczesnej epoki żelaza, okresu rzymskego i wczesnego średniowiecza. Na krańcu osady drewniana cerkiew unicka z 1740 r., w pobliżu świątyni drewniana dzwonnica z XVIII w. W miejscowosci dawne tardycyjne domy wiejskie. Obejrzeć tu można ciekawą panoramę doliny rzeki Bug z widokiem na przygraniczne tereny Białorusi. Na pobliskich starorzeczach Bugu występują liczne stanowiska ptaków wodnych. W osadzie rosną dwa pomnikowe wiązy szypułkowe.

Chlebczyn - wieś i folwark założone przed 1786 r. W miejscowosci znajdują się przykłady budownictwa ludowego, w tym drewniany wiatrak koźlak z k. XIX w.

Chybów - wieś założona w XV w., przykłady budownictwa ludowego, m.in. drewniane wiatraki-koźlaki.

Cieleśnica - wieś wzmiankowana w 1516 r. Początkowo ośrodek dóbr, nastepnie jeden z folwarków hrabstwa bialskiego. W XVI w. powstało tu założenie dworsko-ogrodowe. W jego miejscu w 1 poł. XIX w . wzniesiono istniejacy do dziś, nowy zespół pałacowy. W parku o charakterze krajobrazowym wybudowano wówczas, według projektu arch. Antoniego Corazzi klasycystyczny murowany pałac i oranżerię. Obok znajdują się rozbudowany zespół gospodarczy z gorzelnią i dawną zabudową folwarczną. Na terenie parku rosną pomnikowe jesiony, opodal rozciąga się 50 ha kopleks stawów rybnych. Przy drodze do zakładu rolnego zachował się pomnikowy szpaler topół czarnych.

Derło - wieś i folwark założone w 1 poł XVI w. znajduje się tu pozostałość dawnego parku z XIX w.

Gnojno - wieś powstała w XIV w. Dawna murowana cerkiew prawosławna wzniesiona w 1875 r. Cmentarz grekokatolicki założony na pocz XX w. Przykłady dawnej drewnianej zabudowy mieszkalnej i gospodarczej. Ze wzgórz położonych tuż za wsią rozciąga się rozległy widok na nadbużańskie łąki i położony na drugim brzegu rzeki Niemirów.

Hołowczyce Stare - wieś królewska założona przed 1540 r. Przykłady budownictwa ludowego, drewniany wiatrak-koźlak z pocz XX w. W osadzie znajduje się najwyższe wzniesienie w parku krajobrazowym o wysokości 190,6 m n.p.m.

Horoszki Duże - wieś i folwark założone przed 1576 r. We wsi przetrwały dawne, tradycyjne zagrody wiejskie.

Jakówki - wieś założona przed 1580 r. W XVI w . powatsał folwark, który przetrwał do k. XIX w. Obecnie znajduje się tu dwór z lat 30-tych XX w., drewniany spichrz i park o chrakterze krajobrazowym z k. XIX w.

Janów Podlaski - malowniczo położona w dolinie Czyżówki osada, dawne miasto ustanowione aktem lokacyjnym w 1465 r. z dawnej wsi Porchowo. Do k. XVIII w. siedziba biskupów łuckich. O dawnej świetności Janowa świadczą zachowane budowle zabytkowe. Przy dawnym rynku, w centrum osady znajduje się zespół pokatedralny złożony z murowanego kościoła p.w. św. Trójcy z lat 1714-1735 (przeb. 1859 r.) , murowanej dzwonnicy z 1745 r., dawnego seminarium duchownego z 1745 r., ogrodzenia z XVIII-XIX w., plebani z poł. XIX w. Przy rynku ulokowny jest także zespół kościoła św. Jana Chrzciciela pochodzący z lat 1790-1801, w skład którego wchodzą: murowana brama-dzwonnica z 1874 r., murowane ogrodzenie z 2 poł XIX w., murowana plebania z k. XIX w. Cmentarz przykościelny założono na pocz. XVIII w. Na miejscowym, położonym na wschodzie skraju osady, cmentarzu znajduje się murowana kaplica z 2 poł. XIX w. W zachodniej części miejscowości obejrzeć mozna pozostałości zespołu pałacu biskupiego. W parku kształtowanym w XVIII-XIX w. z zachowanymi obwarowaniami ziemnymi, fosą i podjazdem z XVIII w., stoją dwie murowane oficyny wzniesione w l. 1770-1780 oraz tzw. Grota Naruszewicza z 1796 r. związana z postacią poety i historyka Adama Naruszewicza, do której prowadzi monumentalna lipowa aleja. W parku rosną pomnikowe lipy drobnolistne. Opodal znajdują się pozostałości dawnej części gospodarzcej. Osada posiada charakterystyczną, pochodzącą z k. XIX i pocz. XX w. drewnianą zabudowę mieszkalną.

Klepaczew - wieś kościelna założona przed 1576 r. Obecnie miejscowość wypoczynkowa z licznymi przykładami budownictwa ludowego. W osadzie największa w powiacie bialskim lipa pomnikowa o obwodzie 558 cm.

Klimczyce - wieś wzmaiankowana pod nazwą Lipno w XV w. W XVI i XVII w. dawny zbożowy port rzeczny. Zachowały się pozostałości zespołu dworskiego: murowana oficyna tzw. kasztel z ok.1840 r. w otoczeniu parku z poł. XIX w. oraz pozostałości zabudowy folwarcznej. W parkuliczne lipy drobnolistne o charkterze pomnikowym.

Kisielew - wieś szlachecka powstała w XV w. Pozostałości zespołu folwarcznego oraz przykłady budownictwa ludowego.

Kołczyn - wieś i folwark z 1 poł. XVII w. Drewniana kaplica cmentarna z poł. XIX w. Przy kaplicy trzy pomnikowe drzewa.

Konstantynów - dawna nazwa Kozierady, wieś książęca wzmiankowana juz w XIV w., w 1729 r. otrzymała prawa miejskie, wówczas zmieniono nazwę na Konstantynów. Zespół pałacowy, w skład którego wchodzi: murowany pałac wybudowany po 1744 r., murowana dawna cerkiew unicka z 1834 r. przebudowana na szkołę po 1918 r., park o charakterze krajobrazowym z 1 poł. XIX w., w zespół folwarczny z gorzelnią. Na terenie parku kilka dzrew pomnikowych. W bezpośrednim sąsiedztwie parku znajduje się, wzniesiony w l. 1905-1906 wg projektuarch. Józefa Piusa Dziekońskiego, murowany kościół, a obok stara plebania.

Koroszczyn - wieś założona w 1 poł XV w. Murowany dwór zbudowany wg projektu Henryka Marconiego w poł XIX w., park o charakterze krajobrazowym, murowana rządcówka z 2 poł XIX w. oraz dawna murowana lodownia. Na terenie zespołu cmentarz rodowy dawnych właścicieli Koroszczyna.

Krzyczew - wieś założona na skarpie rzeki Bug. W miejscowości odkryto osade i cmentarzysko kultury łużyckiej i osadę wczesnośredniowieczną z X-XII w. Nad Bugiem XVII-wieczna drewniana cerkiew unicka, dzis kościół rzymskokatolicki powiązany kompozycyjnie z zespołem dworskim, złożonym z dworu wzniesionego w pocz. XX w., murowanej oficynie, z pocz. XIX w. i pozostałości parku. Przy drodze do Malowej Góry zabytkowy cmentarz rzymskokatolicki założony ok poł. XIX w. W osadzie przykłady tradycyjnego wiejskiego budownictwa, w tym drewniany wiatrak-koźlak. na skarpie rzeki Bug lipy pomnikowe.

Kuzawka - wieś powstała przed 1827 r. Na skarpie rzeki Bug mogiła zbiorowa żołnierzy polskich z 1920 r.

Lipno - wieś powstała przed 1580 r. We wsi kaplica z 1910 r.

Litewniki Stare - wieś i folwark założone przed 1550 r. Pozostałości zespołu dworskiego z pomnikową lipą drobnolistną.

Malowa Góra - wieś i folwark założone przed 1464 r., ślady osadnictwa pradziejowego. Okazały murowany neogotycki kościół wzniesiony wg projektu arch. Józefa Dziekońskiego w l. 1905-1909, w pobliżu murowana plebania zbudowana w pocz. XX w. i dawny drewniany dom parafialny z k. XIX w., cmentarz przykościelny z XV w. Na południowo-wschodnim krańcu wsi zabytkowy cmentarz rzymskokatolicki z drewnianą kaplicą z k. XIX w. W pobliskim kompleksie leśnym powierzchniowy pomnik przyrody-trzy gatunki widłaków.

Mężenin - wieś z przełomu XIV i XV w. Na skarpie nadbużańskiej. Osada letniskowa. Przykłady tradycyjnego budownictwa ludowego. Na zachód od wsi, w zabytkowym parku okazałe stare dęby (w tym okazy pomnikowe). Murowany dwór z XIX/XX w. W pobliżu wyjątkowo urokliwe i dzikie starorzecza.

Mierzwice Stare - wieś królewska założona w 1545 r. na skarpie nadbużańskiej. Przykłady tradycyjnego budownictwa wiejskiego. W pobliżu stanicy wodnej stanowisko roślinności kserotermicznej, powierzchniowa forma pomnikowa obejmująca stanowisko tajęży jednostronnej (storczyka borowego), liczne drzewa pomnikowe. Wieś letniskowa.

Neple - wieś książęca założona przed 1430 r. z bogatym osadnictwem pradziejowym. Miejscowość letniskowa. Z dawnego zespołu zachowały się tzw. Biwak, murowany z 1 poł. XIX w., tzw Skarbczyk, tzw. Biały Dworek, murowany z pocz. XX w., neogotycki lamus tzw. Skarbczyk, murowany z 1 poł. XIX w., dawna kuchnia murowana z l. 70-tych XIX w., pawilon ogrodowy tzw. Altana Chińska, murowana z 1 poł. XIX w. W parku liczne dęby o charakterze pomnikowym. We wsi barokowy murowany kościół z 1783 r. obok drewniana dzwonnica z 2 poł. XIX w. Za osadą, na wzgórzu wczesnośredniowieczna "kamienna baba", z niego daleki widok na pobliskie tereny. W pobliżu rezerwaty "Czapli Stóg" i "Szwajcaria Podlaska".

Ostrów - wieś szlkachecka założona w 1 poł. XV w. Przykłady budownictwa ludowego. Liczne kolonie bociana białego.

Pawłów Stary - wieś założona w 1 poł. XV w. Prawosławna kaplica cmentarna, drewniana z ok. 1930 r.

Platerów - osada powstała przed 1795 r. Zachowane dawne ujęcie wody dla stacji kolejowej obejmującej wieżę ciśnień, rurociągi i ujęcie brzegowe z rzeki Tocznej w miejscowości Zaborze.

Pratulin - wieś założona przed 1478 r. Miasto od 1732 r. Miejscowość znana z walk w obronie kościoła unickiego. Na cmentarzu unickim kamienny "KRZYŻ POKUTNY" Z XIV w. Klasycystyczny murowany kościół i dzwonnica z 1838 r. Na cmentarzu grzebalnym, przykościelnym murowana kaplica grobowa Wierusz-Kowalskich z 1870 r. Poza wsią malownicze łęgi i liczne starorzecza otoczone łąkami.

Rusków - wieś szlachecka założona przed 1440 r. Na północnym krańcu wsi, nad rzeką Toczną założenie pałacowo-ogrodowe złożone z murowanego pałacu z pocz. XIX w., murowanej stajni z 1 poł. XIX w., murowanego ogrodzenia z kapliczką, parku z okazami pomnikowymi i pozostałości zabudowy folwarcznej. Na starym cmentarzu założonym w XV w. dawny murowany kościół parafialny z l. 1646-1662 i dzwonnica murowana z XVII w. W centrum osady murowany neogotycki kościół wzniesiony w l. 1905-1908.

Sarnaki - wieś założona przed 1430 r. Miasteczko lokowane w 1754 r. ślady kultury przeworskiej, wielbarskiej i wczesnośredniowiecznej. Kościół drewniany z 1816 r. dzwonnica murowana z 1 ćw. XIX w., obok dawny cmentarz przykościelny założony w XV. Dwór murowany z 1830 r. Na rynku pomnik upamiętniający zdobycie przez miejscowy oddział AK nieuszkodzonej rakiety V-2. Osada otoczona malowniczymi wzgórzami morenowymi.

Serprlice - wieś królewska założona przed 1551 r. u podnóża zbocza doliny Bugu. Miejscowość wypoczynkowa ze specyficznym mikroklimatem, z rozbudowaną bazą noclegową i kąpieliskową. W sezonie letnim spływy tratwami po rzece Bug. Przykłady budownictwa ludowego. Okolice szczególnie urozmaicone krajobrazowo, z licznymi wąwozami. Z drogi dojazdowej do Horoszek malowniczy widok na dolinę Bugu i wieś.

Woroblin - wieś istniejąca już w XV w. Dwór murowany z k. XIX w. otoczony pozostałościami parku. Przykłady budownictwa ludowego.

Wygoda - osada położona w pobliżu Bugu dawny folwark biskupi, w 1817 r. założona tu została Państwowa Stadnina Koni. Tworzy ona dziś rozległe założenia krajobrazowe z zespołem zabytkowych stajni, z których dwie: Zegarowa i Czołowa wzniesione zostały wg projektu arch. Henryka Marconiego. W parku liczne drzewa pomnikowe. W pobliżu rezerwat przyrody "Łęg dębowy", na jego wysokości silna erozja brzegowa lewego brzegu rzeki Bug.

Zaborek - odrestaurowana stara zagroda młynarska, dawna drewniana plebania z k. XIX w. przeniesiona z Czemiernik.

Zaborze - wieś założona przed 1795 r. Zagroda młynarska ze starym drewnianym młynem wodnym z 1920 r.

Zabuże - więś położona nad Bugiem, stary punkt osadniczy związany z kulturą przeworską, łużycką i wczesnym średniowieczem (X-XII w.), ruiny wieży obronnej być może z XV w. Zespół dworski, w skład którego wchodzą: murowany dwór z 2 poł. XIX w., murowana oficyna i obora, resztki założenia parkowego. Do parku prowadzi pomnikowa aleja lipowa. W miejscowości znajduje się przeprawa promowa na Mielnik. W pobliżu osady rezerwat przyrody "Zabuże". W okolicy , nad bugiem unikalny i dobrze zachowany zespół starorzeczy.

Zaczopki - wieś i folwark założone przed 1781 r. Stara murowana szkoła z pocz XX w. oraz przykłady budownictwa ludowego. na północ od wsi cmentarz wojenny z I wojny światowej. Punkt widokowy z szeroką panoramą Parku Krajobrazowego.